تفکر نوین؛ روانشناسی یا معنویت سرمایه‌داری؟

 
 
 

بازتولید سرمایه‌داری با ادغام کابالیسم، هندوئیسم و مسیحیت

مروری بر تاریخچه تفکر نوین

جریان تفکر‌ نوین در سال ۱۸۷۵ توسط ماری بیکر ادی در آمریکا پایه‌گذاری شد. این جریان تلفیقی از افکار کابالیستی سوئدنبرگ، هندوئیسم مدرن و مسیحیت متعالی است، که بیشتر بر موضوع قدرت ذهن و نقش آن در درمان بیماری‌ها متمرکز بود ولی به تدریج جریان‌های زیادی از بستر آن بر‌خاستند که بر تأثیر نیروی ذهن بر موفقیت مالی، شادی، سلامتی و روابط تأکید می‌کردند. مروجین تفکر‌ نوین مدعی شدند که با استفاده از قدرت ذهن می‌توان به‌تمامی خواسته‌های خود در زندگی دست پیدا کرد.

اوج‌گیری تفکر‌ نوین در قرن بیستم دیری نپایید و در دهۀ اول قرن بیست و یکم، با تکیه‌بر فعالیت‌های رسانه‌ای، دوران تازه اوج‌گیری آن آغاز شد. فیلم راز  ۲۰۰۶ اثر راندا برن نقطه عطف این موج جدید بود، که حرف‌های کهنه قرن گذشته را در باب قدرت ذهن و جذب ثروت تکرار می‌کرد.

 

قانون جذب

نیروی ذهن ایده اساسی جریان تفکر نوین است. که با عنوان قانون جذبمشهور شده است.  قانون جذب می‌گوید به هرچه فکر کنید و احساس کنید، آن را خواهید داشت.

هر چیز را در ذهنت مجسم کنی، آن را در دست‌هایت خواهی داشت وقتی چیزی را می‌خواهید همین‌که تصویرش در ذهن می‌آید، فرآیند جذب آغاز می‌شود. زمانی هم که چیزی را نمی‏‌خواهید، باز هم به‌محض اینکه موضوع را تصور می‌کنید، جذب اتفاق می‌افتد و آنچه را نمی‏‌خواستید، سرتان می‏‌آید.

قانون جذب از آموزه‌های فرقه تئوسوفی بود، که در سال ۲۰۰۶ با تولید فیلم راز و انتشار کتابی با همین نام توسط راندا برن شهرت جهان یافت. در این فیلم تأکید می‌شود که راز موفقیت چهره‌های برجسته تاریخ استفاده از قانون جذب بوده است.

کتاب لرزش فکر یا قانون جذب در دنیای فکر ۱۹۰۶ نوشته ویلیام آتکینسون (۱۸۶۲-۱۹۳۲) نخستین کتابی بود که به‌طور مستقل به قانون جذب پرداخت و سی سال بعد کتاب بیندیشید و ثروتمند شوید (۱۹۳۷) اثر ناپلئون هیل این اصطلاح را جهانی کرد. این کتاب در آن زمان به فروش بی‌سابقه ۲۰ میلیون نسخه دست‌یافت؛ و تاکنون نیز ۷۰ میلیون نسخه از آن به فروش رفته و در لیست پرفروش‌ترین کتاب‌های تاریخ قرارگرفته است.

فیلم راز قانون جذب را با استفادۀ غیرعلمی از مفاهیم فیزیک کوانتوم و روانشناسی ارائه داد و تفکر‌ن وین را به شبه‌علم تبدیل کرد. این کار ضریب نفوذ فیلم راز را افزایش داد و زمینه مناسبی برای فروش کتاب راز، که چند ماه پس از فیلم، انتشار یافت، فراهم نمود. این کتاب با فروش بیش از ۲۰ میلیون نسخه، کتاب دیگری از جریان تفکر نوین بود که در لیست پرفروش‌ترین کتاب‌های تاریخ نشست.

 

آموزه‌های تفکر نوین

غیر از قانون جذب، آموزه‌های بنیادین دیگری نیز در تفکر‌ نوین وجود دارد:

آگاهی برتر: سطح نامحدودی از آگاهی که درون انسان است و با کائنات ارتباط دارد و هر کس با انجام مدیتیشن و توقف فرآیندهای ذهنی می‌تواند با آن ارتباط برقرار کند.

عصر جدید: انسان‌ها با کشف نیروی ذهن و ارتباط با آگاهی برتر می‌توانند جهان جدیدی را خلق کنند و عصر جدید را بر اساس صلح، سلامتی، شادی و رفاه بسازند.

خدای درون: مهم‌ترین آموزه تفکر‌ نوینکه گاهی آن را با ادبیات شبه عرفانی وحدت وجودی توجیه می‌کنند، باور به خدای درون و نیروی نامحدود و خلاقیت مطلق در درون انسان است.

 

قانون جذب به‌مثابه ابزاری سیاسی

مروجین تفکر نوین بر اساس قانون جذب تأکید می‌کنند که افکار شما در عالم اثر می‌گذارد و هر چه بگویید، همان تحقق پیدا می‌کند. پس تنها به آنچه می‌خواهید، بیاندیشید و به آنچه نمی‏‌خواهید، فکر نکنید. اگر می‌خواهید جهان از جنگ و ظلم و فساد پاک شود، راهش این است که با کاری نداشته باشید؛ حتی به مبارزه با آنها فکر هم نکنید و چیزی دربارۀ‌شان نگویید.

به این ترتیب فرایند تغییر جهان آغاز خواهد شد. جنگ و ستم و فساد و بی‌عدالتی نتیجۀ اندیشیۀ کسانی است که می‌خواهند با این ناخواسته‌ها مبارزه کنند و کسانی که با این ناخواسته‌ها کاری ندارند، مصلحان واقعی هستند. در کتاب راز صراحتا عنوان می‌شود که:

جنبش ضدجنگ، جنگ بیشتری تولید می‌کند. جنبش ضد مواد مخدر، مواد مخدر بیشتری تولید کرده است. علت این است که به آنچه نمی‌خواهیم توجه می‌کنیم.

بر همین اساس ادعاهایی در سمینارهای تفکر نوین در داخل کشور می‌شنویم که: اگر به مبارزه با آمریکا و اسرائیل فکر کنیم، این دولت‌ها قدرتمندتر می‌شوند. این باورها به قدری در افکار عمومی رسوخ کرده است که برخی از چهره‌های سرشناس هنری و ورزشی کشورمان، پس از وقوع بلایای طبیعی اخیر (نظیر زلزله کرمانشاه و سیل در شمال و غرب کشور)، علت بروز آن‌ها را، سردادن شعارهای ظلم‌ستیزانه و آزادی‌خواهانۀ مردم ایران علیه استکبار جهانی دانستند.

به خاطر همین کارکردهای سیاسی تفکر نوین است که رد پای سیاستمداران سلطه‌طلب را در جای جای تاریخ این جریان شبه‌معنوی می‌توان مشاهده کرد. از حمایت‌های برخی فراماسونرهای بلندپایه در جلوگیری از ورشکستی محافل تفکر نوینی در اواسط قرن بیستم، تا اعطای نشان‌های ملی از سوی روسای جمهور آمریکا به چهره‌های مروج تفکر‌ نوینو تأمین مالی پروژه‌های آنها توسط بنیاد راکفِلر.

 

بهداشت معنوی